← Wróć do strony głównej
Ewangelia Mateusza · Kazanie na Górze

Gniew i przebaczenie

radek · Mt. 5:21-26
„Słyszeliście, iż powiedziano przodkom: Nie będziesz zabijał... A ja wam powiadam, że każdy, kto się gniewa na brata swego, będzie podlegał sądowi." Mt. 5:21-22

To pierwszy z sześciu fragmentów w tym rozdziale, gdzie Jezus zestawia znane przykazanie z własnym, poszerzonym rozumieniem. Wzorzec się powtarza: „słyszeliście, że powiedziano... a ja wam powiadam".

Zabójstwo jest oczywistym złem, prawo zakazujące go nie budziło kontrowersji. Jezus przesuwa jednak granicę znacznie wcześniej, do samego gniewu, który poprzedza czyn. To niewygodne przesunięcie, bo gniewu doświadcza niemal każdy, podczas gdy morderstwo popełnia niewielu. Nagle grzech, o którym mowa, przestaje być czymś odległym i dotyczy stanu serca, nie tylko ostatecznego działania.

Jezus idzie dalej i wymienia konkretne obelgi: „Racha" (coś w rodzaju „pusta głowo") i „głupcze". Nawet słowne poniżenie drugiej osoby ma tu wagę moralną, porównywaną do stawania przed sądem czy nawet ryzyka „ognia piekielnego". To nie znaczy, że każde ostre słowo jest równe morderstwu w skutkach. Znaczy, że pogarda dla drugiego człowieka, nawet wyrażona tylko słowem, nie jest czymś obojętnym.

Najbardziej praktyczna część tego fragmentu dotyczy pojednania: „Jeślibyś więc składał dar swój na ołtarzu i tam wspomniałbyś, iż brat twój ma coś przeciwko tobie, zostaw tam dar swój przed ołtarzem i odejdź, najpierw pojednaj się z bratem swoim, a potem przyjdź i złóż dar swój." Kolejność jest tu istotna: relacja z drugim człowiekiem ma pierwszeństwo przed samym aktem religijnym. Bóg najwyraźniej nie jest zainteresowany darem złożonym przez kogoś, kto w tym samym momencie ignoruje zerwaną relację, którą mógłby naprawić.

Ostatnie zdania o godzeniu się z przeciwnikiem „w drodze do sądu" brzmią jak praktyczna rada prawnicza, ale w kontekście całego fragmentu czytają się raczej jako kolejny obraz tej samej zasady: lepiej rozwiązać konflikt szybko, zanim eskaluje do punktu, z którego nie ma już odwrotu.

„Najpierw pojednaj się z bratem swoim, a potem przyjdź i złóż dar swój." — Mt. 5:24

Rozważanie ma charakter osobistej refleksji nad tekstem biblijnym, nie oficjalnego komentarza teologicznego którejkolwiek denominacji.